GNU Free Documentation License
Description: GNU vrije-documentatielicentie (voor documentatiebestanden)
Keywords: gnu, Gnu, GNU, licentie, software, vrije software, softwarelicentie, GNU algemene publieke licentie, documentatielicentie, documentatie, GNU vrije-documentatielicentie

Deze tekst is een onofficiële vertaling van de GNU Free Documentation License (vrije-documentatielicentie van GNU) naar het Nederlands. Ze werd niet gepubliceerd door de Free Software Foundation (Stichting voor vrije software) en legt voor documentatie die de GNU FDL gebruikt, de bepalingen voor de verdeling niet wettig vast --enkel de oorspronkelijke Engelse tekst van de GNU FDL doet dat. We hopen echter dat deze vertaling Nederlandstaligen zal helpen de GNU FDL beter te begrijpen.

This is an unofficial translation of the GNU Free Documentation License into Dutch. It was not published by the Free Software Foundation, and does not legally state the distribution terms for documentation that uses the GNU FDL--only the original English text of the GNU FDL does that. However, we hope that this translation will help Dutch speakers understand the GNU FDL better.

    		GNU vrije-documentatielicentie
    		   Versie 1.1, maart 2000

     Copyright (C) 2000  Free Software Foundation, Inc.
         59 Temple Place, Suite 330, Boston, MA  02111-1307  USA
     Iedereen mag woordelijke kopieën van dit licentiedocument kopiëren en
     verdelen, maar het mag niet gewijzigd worden.

    0. Voorwoord

    De bedoeling van deze licentie is om een handboek, tekstboek, of ander
    geschreven document "vrij" te maken in de betekenis van "vrijheid" [1]:
    om voor iedereen de daadwerkelijke vrijheid te verzekeren om het te
    kopiëren en te herverdelen.  Ten tweede vrijwaart deze licentie voor
    de auteur en de uitgeven een manier om erkenning voor hun werk te
    krijgen, zonder verantwoordelijk te worden gesteld voor wijzigingen
    aangebracht door anderen.

    Deze licentie is een soort van "copyleft" [2], wat betekent dat werken
    afgeleid van het document zelf ook vrij moeten zijn in dezelfde
    betekenis.  Ze vult de GNU algemene publieke licentie aan, die een
    copyleft licentie is ontworpen voor vrije software.

    We hebben deze licentie ontworpen om het voor handboeken voor vrije
    software te gebruiken, omdat vrije software vrije documentatie nodig
    heeft: een vrij programma hoort te komen met handboeken die dezelfde
    vrijheden toelaten als de software.  Maar deze licentie is niet
    beperkt tot softwarehandboeken; het kan worden gebruikt voor ieder
    tekstwerk, onafgezien van het onderwerp of of het gepubliceerd is als
    een gedrukt boek.  We bevelen deze licentie hoofdzakelijk aan voor
    werken voor onderricht- of referentiedoeleinden.

    1. TOEPASSELIJKHEID EN DEFINITIES

    Deze licentie is van toepassing op elk handboek of ander werk dat een
    bericht bevat dat door de copyright-eigenaar toegevoegd werd, en dat
    verklaart dat het document kan verdeeld worden onder de bepalingen van
    deze licentie.  Het "Document" in de rest van de tekst verwijst naar
    elk dergelijk handboek of werk.  Iedereen kan een gelicentieerde zijn,
    en wordt aangesproken met "u".

    Een "gewijzigde versie" van het Document betekent ieder werk dat het
    Document of een deel ervan bevat, zij het woordelijk gekopieerd of met
    wijzigingen en/of vertaald in een andere taal.

    Een "secondaire paragraaf" is een met name vernoemd aanhangsel of een
    beginmaterie sectie van het Document dat het uitsluitend heeft over de
    relatie van de uitgevers of auteurs van het Document tot het algemene
    onderwerp van het Document (of tot een onderwerp dat ermee te maken
    heeft).  (Bij voorbeeld, als het Document gedeeltelijk een
    wiskundeschoolboek is, is het mogelijk dat de secondaire paragraaf het
    niet over wiskunde heeft.)  De relatie kan een historische band zijn
    met het onderwerp of met dingen die er iets mee te maken hebben, of
    een wettelijke, commerciële, filosofische, ethische of politieke
    positie met betrekking ertoe.

    De "invariante paragrafen" zijn zekere secondaire paragrafen waarvan
    de titels aangeduid zijn als titels van invariante paragrafen in het
    bericht dat zegt dat het Document vrijgegeven is onder deze licentie.

    De "omslagteksten" zijn zekere korte tekstpassages die, als
    vooromslag- of achteromslagteksten, opgesomd worden in het bericht dat
    zegt dat het Document vrijgegeven is onder deze licentie.

    Een "doorzichtige" kopie van het Document betekent een automatisch
    leesbare kopie, voorgesteld in een vorm waarvan de specificatie
    beschikbaar is voor het algemene publiek, waarvan de inhoud
    onmiddellijk en eenvoudig bekeken en gewijzigd kan worden met algemene
    teksteditors of (voor afbeeldingen samengesteld uit pixels) algemene
    schilderprogramma's of (voor tekeningen) een of andere wijd verbreid
    tekenprogramma, en dat geschikt is voor invoer in tekstformateerders
    of voor automatische vertaling naar een verscheidenheid van vormen
    geschikt voor invoer naar tekstformateerders.  Een kopie die gemaakt
    is in een overigens doorzichtige vorm waarvan de markering bedoeld is
    om latere wijzigingen door lezers te dwarsbomen of te ontmoedigen, is
    niet doorzichtig.  Een kopie die niet doorzichtig is wordt
    "ondoorzichtig" genoemd.

    Voorbeelden van vormen geschikt voor doorzichtige kopieën zijn onder
    andere platte ASCII tekst zonder markering, Texinfo-invoerformaat,
    LaTeX invoerformaat, SGML of XML met een openbaar beschikbare DTD, en
    eenvoudige HTML die conform is met de standaard en bedoeld voor
    aanpassing door mensen.  Ondoorzichtige vormen zijn onder andere
    PostScript, PDF, private vormen die enkel met private tekstverwerkers
    kunnen gelezen en gewijzigd worden, SGML of XML waarvoor de DTD en/of
    de verwerkingsprogramma's niet algemeen beschikbaar zijn, en de HTML
    die door sommige tekstverwerkers wordt geproduceerd enkel voor
    uitvoer.

    De "titelpagina" betekent, bij een gedrukt boek, de titelpagina zelf,
    plus volgende bladzijden die nodig zijn om het materiaal dat deze
    licentie vereist leesbaar op de titelpagina te tonen.  Voor werken in
    vormen die geen titelpagina op zich hebben, betekent "titelpagina" de
    tekst bij het meest prominente voorkomen van de titel van het werk,
    vóór het begin van de eigenlijke tekst.

    2. WOORDELIJK KOPIËREN

    U mag het Document in om het even welk medium kopiëren en verdelen,
    zij het commercieel of niet-commercieel, op voorwaarde dat deze
    licentie, de copyright-berichten, en het licentiebericht dat duidelijk
    maakt dat deze licentie van toepassing is op het Document, in alle
    kopieën herhaald worden, and dat u helemaal geen andere voorwaarden
    toevoegt afgezien van die in deze licentie.  U mag geen technische
    maatregelen gebruiken om het lezen of verder kopiëren van de kopies
    die u maakt of verdeelt te hinderen of te controleren.  U mag echter
    een compensatie ontvangen in ruil voor kopieën.  Als u een voldoende
    grote hoeveelheid kopies verdeelt, bent u ook verplicht de voorwaarden
    in paragraaf 3 te volgen.

    U mag ook kopieën uitlenen onder dezelfde voorwaarden als hierboven
    vermeld, en u mag kopieën openbaar tentoon stellen.

    3. KOPIËREN IN GROTE HOEVEELHEDEN

    Als u meer dan 100 gedrukte kopieën van het Document publiceert, en
    het licentiebericht van het Document vereist omslagteksten, moet u de
    kopieën in omslagen stoppen die duidelijk leesbaar al die
    omslagteksten bevatten: vooromslagteksten op de vooromslag, en
    achteromslagteksten op de achteromslag.  Beide omslagen moeten u ook
    duidelijk leesbaar als de uitgever van deze kopieën identificeren.  De
    vooromslag moet de volledige titel met voorstellen met alle woorden
    van de titel even prominent en zichtbaar.  U mag bijkomend ander
    materiaal op de omslagen toevoegen.  Kopiëren met veranderen die
    beperkt blijven tot de omslagen, zolang ze de titel van het Document
    behouden en aan deze voorwaarden voldoen, kan als woordelijk kopiëren
    behandeld worden in andere opzichten.

    Als de vereiste teksten voor beide omslagen te lang zijn om er
    leesbaar op te passen, hoort u diegene die eerst komen op de
    eigenlijke omslag te plaatsen (zoveel als er redelijk op passen), en
    de rest op de onmiddellijk volgende pagina's.

    Als u meer dan 100 ondoorzichtige kopieën van het Document publiceert
    of verdeelt, bent u verplicht hetzij een automatisch leesbare
    doorzichtige kopie bij elke ondoorzichtige kopie te voegen, hetzij in
    of met elke ondoorzichtige kopie een publiek toegankelijke
    computernetwerklocatie aan te geven die een volledige doorzichtige
    kopie van het Document bevat, zonder toegevoegd materiaal, die het
    algemene publiek dat het netwerk gebruikt anoniem en kostenloos kan
    downloaden met behulp van publieke-standaard netwerkprotocollen.  Als
    u voor de laatste optie kiest, bent u verplicht redelijkerwijs
    voorzichtige stappen te ondernemen, wanneer u de verdeling van
    ondoorzichtige kopieën in grote hoeveelheid begint, om te verzekeren
    dat deze doorzichtige kopie zo toegankelijk zal blijven op de
    aangegeven locatie tot minstens één jaar na de laatste keer dat u een
    ondoorzichtige kopie verdeeld hebt (direct of via uw
    vertegenwoordigers of handelaars) van die uitgave aan het publiek.

    Er wordt gevraagd, maar niet vereist, dat u contact opneemt met de
    auteurs van het Document lang genoeg voor u een groot aantal kopieën
    verdeelt, om hen een kans te geven u te voorzien van een geupdate
    versie van het Document.

    4. WIJZIGINGEN

    U mag een gewijzigde versie van het Document kopiëren en verdelen
    onder de voorwaarden van paragrafen 2 en 3 hierboven, op voorwaarde
    dat u de gewijzigde versie precies onder deze licentie vrijgeeft, met
    de gewijzigde versie als Document.  Op deze manier licentieert u de
    verdeling en wijziging van de gewijzigde versie aan wie er ook een
    kopie van heeft.  Bovendien bent u verplicht het volgende te doen in
    de gewijzigde versie:

    A. Gebruik op de titelpagina (en op de omslagen, indien dat van
       toepassing is) een titel die verschilt van die van het Document, en
       van die van vorige versies (die zouden moeten, als die er zijn,
       opgesomd worden in de Geschiedenis-paragraaf van het Document).  U
       mag dezelfde titel gebruiken als een vorige versie indien de
       oorspronkelijke uitgever van die versie daarvoor toelating geeft.
    B. Geef op de titelpagina als auteurs een of meerdere personen of
       entiteiten [3] aan die verantwoordelijk zijn voor het auteurschap
       van de wijzigingen in de gewijzigde versie, samen met tenminste
       vijf van de hoofdauteurs van het Document (all zijn hoofdauteurs
       als er minder dan vijf zijn).
    C. Geef op de titelpagina de naam van de uitgever van de gewijzigde
       versie als de uitgever.
    D. Behoud alle copyright-berichten van het Document.
    E. Voeg een gepast copyright-bericht voor uw wijzigingen onmiddellijk
       achter de andere copyright-berichten.
    F. Voeg, onmiddellijk na de copyright-berichten, een licentiebericht
       toe dat de publieke toelating geeft om de gewijzigde versie te
       gebruiken onder de bepalingen van deze licentie, in de vorm die
       getoond is hieronder in het Addendum.
    G. Behoud in dat licentiebericht de volledige lijsten van invariante
       paragrafen en vereiste omslagteksten die gegeven zijn in het
       licentiebericht van het Document.
    H. Voeg een ongewijzigde kopie van deze licentie toe.
    I. Behoud de paragraaf met de titel "Geschiedenis", en zijn titel, en
       voeg een item eraan toe die tenminste titel, jaar, nieuwe auteurs,
       en uitgever van de gewijzigde versie geeft, als aangeduid op de
       titelpagina.  Als er geen paragraaf "Geschiedenis" is in het
       Document, maakt u er een die titel geeft, jaar, auteurs en uitgever
       van het Document geeft als aangeduid op de titelpagina, en voeg er
       dan een item aan toe dat de gewijzigde versie beschrijft als
       aangeduid in de vorige zin.
    J. Behoud de netwerklocatie, indien van toepassing, die in het
       Document wordt gegeven voor publieke toegang tot een doorzichtige
       kopie van het Document, alsook de netwerklocaties gegeven in het
       document voor voorgaande versies waarop het gebaseerd was.  Ze
       kunnen in een "Geschiedenis" paragraaf worden geplaatst.  U kunt
       een netwerklocatie weglaten voor een werk dat gepubliceerd werd
       tenminste vier jaar voor het Document zelf, of als de
       oorspronkelijke uitgever van de versie waar het naar verwijst de
       toestemming geeft.
    K. Behoud in iedere sectie met de titel "Verantwoording" of
       "Opdrachten", de titel van de paragraaf, en behoud in de paragraaf
       de eigenlijke inhoud en toon van elk van de verantwoordingen van de
       medewerkers en/of opdrachten.
    L. Behoud alle invariante paragrafen van het Document, met
       ongewijzigde tekst en titels.  Paragraafnummers or hun equivalent
       worden niet als deel beschouwd van de paragraaftitels.
    M. Verwijder paragrafen met de titel "Onderschrijvingen".  Dergelijke
       paragrafen mogen niet in de gewijzigde versie gevoegd worden.
    N. Paragraaftitels mogen niet veranderd worden tot "Onderschrijvingen"
       of zodat ze, wat de titel betreft, samenvallen met een invariante
       paragraaf.

    Als de gewijzigde versie nieuwe beginmateriesecties bevat of
    aanhangsels die als secondaire paragrafen tellen, en geen materiaal
    gekopieerd van het Document, mag u naar keuze sommige of alle
    paragrafen als invariant betitelen.  Om dit te doen, voegt u hun
    titels aan de lijst van invariante paragrafen in het licentiebericht
    van gewijzigde versie toe.  Deze titels moeten verschillend zijn van
    alle andere paragraaftitels.

    U kunt een paragraaf met de titel "Onderschrijvingen" toevoegen, op
    voorwaarde dat het niets dan onderschrijvingen voor uw gewijzigde
    versie bevat door diverse partijen -- bij voorbeeld, verklaringen van
    peer review of dat de tekst goedgekeurd is door een organisatie als de
    gezaghebbende definitie van een standaard.

    U kunt een passage van hoogstens vijf woorden als vooromslagtekst
    toevoegen, en een passage van hoogstens 25 woorden als
    achteromslagtekst, aan het einde van de lijst van omslagteksten in de
    gewijzigde versie.  Enkel één passage van de vooromslagtekst en één
    van de achteromslagtekst kan toegevoegd worden door (of door afspraken
    gemaakt door) een entiteit.  Als het document al een omslagtekst bevat
    voor dezelfde omslag, eerder door u of door afspraak gemaakt door
    dezelfde entiteit in wier naam u handelt, kunt u geen andere
    toevoegen; maar u mag de oude vervangen, op uitdrukkelijke toelating
    van de vorige uitgever die de oude toevoegde.

    De auteur(s) en uitgever(s) van het Document geven met deze licentie
    niet de toelating om hun naam te gebruiken voor publiciteit voor om
    het even welke gewijzigde versie, om dergelijke versie te
    onderschrijven of hun onderschrijving ervan te impliceren.

    5. DOCUMENTEN COMBINEREN

    U mag het Document met andere documenten combineren die onder deze
    licentie zijn vrijgegeven, onder de bepalingen gedefinieerd in
    paragraaf 4 hierboven voor gewijzigde versie, op voorwaarde dat u in
    de combinatie alle invariante paragrafen van alle oorspronkelijke
    documenten toevoegt, ongewijzigd, en ze alle als invariante paragrafen
    van uw gecombineerd werk opsomt in zijn licentiebericht.

    Het gecombineerde werk hoeft slechts één kopie van deze licentie te
    bevatten, en meerdere identieke invariante paragrafen kunnen door een
    enkele kopie worden vervangen.  Als er meerdere invariante secties
    zijn met dezelfde naam maar met een verschillende inhoud, maakt u de
    titel van elke dergelijke paragraaf uniek door op het einde ervan,
    tussen haakjes, de naam van de oorspronkelijke auteur of uitgever van
    die paragraaf toe te voegen, indien gekend, of anders een uniek
    nummer.  Maak dezelfde aanpassing aan de titels in de lijst van de
    invariante paragrafen in het licentiebericht van het gecombineerde
    werk.

    In de combinatie bent u verplicht paragrafen met de titels
    "Geschiedenis" (History) in de verschillende oorspronkelijke
    documenten samen te brengen in één paragraaf met de titel
    "Geschiedenis"; op dezelfde manier combineert u paragrafen getiteld
    "Verantwoording" (Acknowledgements), en paragrafen met de titel "Opdrachten"
    (Dedications).  U bent verplicht alle paragrafen met de titel
    "Onderschrijvingen" (Endorsements) te verwijderen.

    6. VERZAMELINGEN VAN DOCUMENTEN

    U mag een verzameling maken die bestaat uit het Document en andere
    documenten die onder deze licentie werden vrijgegeven, en de
    afzonderlijke kopieën van deze licentie in de verschillende documenten
    vervangen door een enkele kopie die bij de verzameling wordt gevoegd, op
    voorwaarde dat u de regels van deze licentie met betrekking tot het
    woordelijk kopiëren van elk van de documenten in alle andere opzichten
    volgt.

    U mag een enkel document uit een dergelijke verzameling halen, en het
    afzonderlijk verdelen onder deze licentie, op voorwaarde dat u een
    kopie van deze licentie bij het uitgetrokken document voegt, and deze
    licentie in alle andere opzichten met betrekking tot het woordelijk
    kopiëren van dat document volgt.

    7. AGGREGATIE MET ONAFHANKELIJKE WERKEN

    Een compilatie van het Document of ervan afgeleide documenten met
    andere afzonderlijke en onafhankelijke documenten of werk, in of op
    een opslagvolume of verdelingsmedium geldt niet als een gewijzigde
    versie van het Document, op voorwaarde dat geen aanspraak op copyright
    gemaakt wordt voor de compilatie.  Een dergelijke compilatie wordt een
    "aggregatie" genoemd en deze licentie is niet van toepassing op de
    andere op zichzelf staande werken die op een dergelijke manier
    gecompileerd zijn met het Document, omdat ze op een dergelijke manier
    gecompileerd zijn, als ze niet zelf werken zijn afgeleid van het
    Document.

    Als de omslagtekst-voorwaarde van paragraaf 3 van toepassing is op
    deze kopieën van het Document, dan, als het Document korter is dan een
    vierde van de gehele aggregatie, kan de omslagtekst van het Document
    op de omslag worden geplaatst dat het Document enkel in de aggregatie
    omgeeft.  In het andere geval moeten ze verschijnen op omslagen rond
    de gehele tekst.

    8. VERTALING

    Vertaling wordt als een soort verandering beschouwd, dus mag u
    vertalingen van het Document verdelen volgens de voorwaarden van
    paragraaf 4.  Invariante paragrafen vervangen door vertalingen vereist
    bijzondere toelating van de copyright-eigenaars, maar u mag
    vertalingen van enkele of alle invariante paragrafen bij de
    oorspronkelijke versies van deze invariante paragrafen voegen.  U mag
    een vertaling van de licentie bijsluiten op voorwaarde dat u de
    oorspronkelijke Engelse versie van deze licentie erbij voegt.  In het
    geval van een verschil tussen de vertaling en de Engelse versie van
    deze licentie zal de Engelse versie voorrang krijgen.

    9. BEËINDIGING

    U mag het Document niet kopiëren, wijzigen, onderlicentiëren of
    verdelen behalve als uitdrukkelijk onder deze licentie is voorzien.
    Elke andere poging om het Document te kopiëren, wijzigen
    onderlicentiëren of verdelen is loos, en zal automatisch uw rechten
    onder deze licentie beëindigen.  Van derden echter die onder deze
    licentie kopieën, of rechten, van u hebben ontvangen, zullen de
    licenties niet beëindigd worden zolang zij in volledige overeenkomst
    met de licentie blijven.

    10. TOEKOMSTIGE HERZIENINGEN VAN DEZE LICENTIE

    De Free Software Foundation kan soms nieuwe, herziene versies van de
    GNU Vrije-documentatielicentie publiceren.  Zulke nieuwe versies
    zullen gelijkaardig zijn naar de geest van de huidige versie, maar
    kunnen in details verschillen om nieuwe problemen of zorgen aan te
    spreken.  Zie http://www.gnu.org/copyleft/.

    Aan elke versie van de licentie wordt ter onderscheid een versienummer
    gegeven.  Als het Document specifieert dat een bepaalde genummerde
    versie van deze licentie "of een latere versie" erop van toepassing
    is, hebt u de keuze om de bepalingen en voorwaarden te volgen van die
    gespecifieerde versie of van om het even welke latere versie die door
    de Free Software Foundation gepubliceerd is (uitgenomen
    ontwerpversies).  Als het Document geen versie van deze licentie
    specifieert, mag u om het even welke versie kiezen die ooit is
    gepubliceerd door de Free Software Foundation (uitgenomen
    ontwerpversies).

    ADDENDUM: Hoe u deze licentie voor uw documenten gebruikt

    Om deze licentie in een document te gebruiken dat u hebt geschreven,
    voegt u een kopie van de licentie toe aan het document en plaatst u de
    volgende copyright- en licentiebericht onmiddellijk na de
    titelpagina:

          Copyright (c)  JAAR  UW NAAM.
          Het is toegestaan dit document te kopiëren, te verdelen en/of te
          wijzigen onder de voorwaarden van de GNU
          vrije-documentatielicentie, versie 1.1 of een latere versie
          gepubliceerd door de Free Software Foundation; met de invariante
          paragrafen SOM DE TITELS OP, met de vooromslagteksten SOM OP, en
          met de achteromslagteksten SOM OP.  Een kopie van de licentie is
          bijgevoegd in de paragraaf "GNU vrije-documentatielicentie".

    Als u geen invariante paragrafen hebt, schrijf dan "zonder invariante
    paragrafen" in plaats van te zeggen welke er invariant zijn.  Als u
    geen vooromslagteksten hebt, schrijf "geen vooromslagteksten" in
    plaats van "vooromslagteksten SOM OP"; gelijkaardig voor
    achteromslagteksten.

    Als uw document aanzienlijke voorbeelden van programmacode bevat,
    bevelen we u aan deze voorbeelden parallel vrij te geven onder uw
    keuze van vrije-softwarelicentie, bijvoorbeeld de GNU algemene
    publieke licentie, om hun gebruik in vrije software toe te laten.

    -- Voetnoten
    [1] "Vrij" in de zin van "vrijheid": in het Engels betekent "free"
    naast "vrij" ook "gratis", en dat is hier niet bedoeld, zoals in de
    tekst duidelijk wordt.
    [2] "Copyleft" is gewoon een woordspeling op "copyright".  In
    oorsprong heeft "right" in "copyright" natuurlijk meer te maken met de
    betekenis "recht" dan met "rechts".
    [3] Bedoeld zijn organisaties, bedrijven, enz. zolang ze uitgever of
    auteur kunnen zijn.